Nerde Çokluk Orda Çözümsüzlük

Fenasi bey, öncelikle iltifatınız için teşekkür ederim, bimukabale efendim -ayrıca böyle yazdığınız için değil. Birçok yazısını okumayı sevdiğim aklıma gelenlerde Lynx, Akeboshi, Esquiha, Ebruli, Titania ve aslında bir konu üzerinde kapışmaktan çok fazla yine konu dışına ve kişiselliğe ve benimle ve yazdığımla ilgisiz düşüncelere kaymasına karşın Maria... (aklıma gelenler bunlardı) ile birlikte saygı duyduğum kişilerden olduğunuzu belirteyim.

Bir de kaos konusu girince iş iyice sarpa sarıyor. Düzen varsa kaos da vardır desem mantıksal bir açıklama getirebirim, bu işin kolay yanı: Bir şeye düzen, düzenli diyebilmemiz için mutlaka kargaşa halinde, düzensiz olan şeyin de idrakında olmamız gerekir/işin mantıksal diyalektiğinde karşıt kavramların birbirine zorunlu geçişi, uslamlamaları birbirlerine zorunlu olarak götürmeleri kolay anlaşılabilir bir şeydir: Üçüncü bir aşama daha vardır: Düzen ve kaos hem çelişik olarak hem de bütünleşik olarak bir arada bulunurlar. İş, Evren'de bunu gözlemlerken nereden ne karara varacağınla ilgili: Örneğin, her şey değişir; artık Fiziğin doğruladığı bir şey bu. Ama fiziksel olan herşeyin değişmesi, değişmez bir kuraldır: Yani herşeyin değişmesi değişmezdir. Bu da düşünceyi kaosa götürebilir. Ben şahsen hem belirlenimin hem raslantının, hem düzenin hem kaosun, hem gerçeğin hem yanılsamanın, hatta herşeyin değiştiği evrende bir dolu da değişmez şeyin (2+2=4; veya Aristoteles'in tasımı: "Bütün insanlar ölümlü" ise, "Sokrates insan" ise her durumdan her falan özel koşulun filan özel koşulundan bağımsız olarak yargı: "O halde Sokrates ölümlüdür." çıkacaktır) olduğu bir Evrende yaşıyor: Peki bu düzen midir, kaos mudur? İkisidir de. Bunları sakince söyleyebilmek kolay. Ama gelgelim yaşamdaki bir olaya, tarihteki bir olguya uyarlamak acaip dehşetli zorlu bir iş olabiliyor... İnsanın çizdiğim Evren tablosunu kafasında canlandırabilmesi, hayal edebilmesi de acaip zor...

Estafurullah, ben ilk defa bu forumda birisine bu beğeniyi yaptım. Yapmamın nedeni ise ortada ve sabit. Herkesin bir duruşu ve yorumu var. Birisinin bir diğerinden farkı ancak konu ile ilgili yorumudur. Bunların hepsi oturmuş ve sabit davranışlar. Arada zeka fırlayıp öne geçer, saygı duyduğum zekaya şapka çıkarmam kadar doğal bir şey olamaz kanaatimce. Ben uyuyorum siz uyumayın lütfen.

Bu ağırlığı kaldırana, madalya verilmiyor ama doğru tespit. O yüzden kolayına kaçıp, mutluluğun resmini yaparken, iki dağ ve arasından akan nehir yapıp yanına birde ev koyuyoruz.

Belki iki şeytanlık vardır, diyorum. Tanrı, bir tin olarak kendinde çelişik ise (örneğin "ne olduğu"nu bilen ve "nelik"ini bilen Tanrı, ne olmadığını da bilip, onu da ortaya koyabilir pekala) yani şeytanlık Tanrı'da içeriliyorsa (ki elbette böyle olacak, şeytani olan nereden gelecek yoksa) Tanrı'nın kendi çelişik tarafıdır; ama Tanrı'nın kendi üzerine bilgisi yine de mükemmel olarak kaldığı içinde Tanrı çelişkisini aşabilen (onu içinde saklayarak) bir varlık olabilir. Bunun dışında bir Şeytan varsa o da bizim gibi yaratılmış bir öznedir ve "aldatma" konusunda güçlü olabilir; ama Varlığın temelinde, özünde kendisi olmayacaktır, diyorum bence ve felsefi bilgilerimin, felsefi tercihlerimin ışığında tabii. Bu bağlamda Şeytanın özüde, insanın özü kadar Tanrı'da etkili olabilir. Aslında bir bağlamda Tanrı neyden etkilenmeyi seçiyorsa o kendi kusursuzluğunda varolan bir şeydir: Belki insana, belki olası şeytanımıza ait bir özsellik ama yine Tanrı'nın özünde bulunuyorsa kendi kendisinden etkileniyordur Tanrı. Zaten kusursuz, mükemmel bir varlık etkilenen bir şeyse neyi baz alacak ki kendisine, kendisinden başka? Kendi özünde bulunan insan, şeytan... özselliklerinden etkilenir -etkilenirse. Şeytan bu bağlamda örneğin Tanrı'nın planını (varsa) bozabilecek etkide bir özne gibi görünmüyor -belki bir şeytan varsa o da Tanrı'ya hizmet ediyordur/hiç istemeden, farkında olmadan...