Bilgi Kazanma/Edinim Yolları ve Okuma Eylemi
Okuma eylemi, çok yönlü, etmenli ve etkileşimli bir eylemdir. Bunun iyi anlaşılması için ''yazı'' dediğimiz sembolik karakterler/harfler bütünlüğünün ve bu bütünlüğün çağrıştırdığı/gönderdiği anlamların iyi etüt edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, öncelikle bu konuda, üzerinde iyi düşünülmüş, araştırılmış, mümkünse eğitim alınmış olmasını icap ettiren bir durumdur ilk olarak. Bu ise başlı başına iki disiplin olan Semantik ve Morfoloji ve tabii Dilbilim/iletişim alanlarının alanına girer. Biz, bunların hepsine birden ''dilbilim'' demeyi tercih edelim yine de. Yapısal Dilbiliminin kurucularından Ferdinan De Sausser'ın iletişim tarifine göre ''Dil, bir iletişim sistemidir. Bu sistemin unsurları(sesler) soyut bir değerler bütünlüğüdür ve bu değerlerin her biri, bir diğer değerler ile karşılıklılık ilişkisi içerisindedir''. Bu tanıma göre, biz dilin yani yazının soyut karakterler/sesler bütünlüğü olduğunu anlıyoruz. Bu soyut karakterlerin her biri, manalarını tarihin karanlık devirlerinden itibaren kazanmaya başlamış, günümüze kadar da bu genişleyerek devam etmiştir. Dildeki her bir değer, dillerin kendi iç kuralları ve işleyişleri ile beraber bir üst yapıyı ortaya çıkarırlar. Yani bir dildeki sesler heceleri, heceler de sözcükleri ortaya çıkarmaktadır. Sözcüğün dilin anlamlı en küçük modeli olduğunu bildiğimize göre, her sözcük reel hayatta somut/soyut bir kavramın, varlığın adına karşılık gelmektedir. Bizler sözcükler vasıtasıyla reel hayatın içindeki somut/somut varlık ve kavramların modellerini kurmaktayız, modelden kastım, ihtiyaçlar ve beklentiler dolayısıyla gerçek orjinalinin bir kopyası diyelim. Kısacası her sözcüğü bir kavramın ve varlığın resmi olarak düşünebiliriz.
Yazılar, temel olarak sesler ve sözcüklerden oluştuğu için, onlar da sözcükler aracılığıyla tasarlanmış daha karmaşık ve zengin tablolardır yani modellerdir. Burada bilmemiz gereken ilk şey, modeller gerçek orjinallerinin birebir aynısı değildir. Model, gerçek orjinalinin ihtiyaçlar ve ondan beklentilerimize göre, bünyesinde en ideal (bu kavram ağzımıza sıçmıştı dilbilim dersinde
) temsilidir basitçe. Elma dediğimizde aşağı yukarı bir şekil gelir aklımıza. Bu genel bir modeldir; ancak. ayrıntılara inildikçe(elmanın boyu, rengi vs özellikleri gibi) modeli yeni unsurlarla/öğelerle zenginleştirmek gerekecektir. Yine de model orjinalin bizzatihi kendisi değildir elbette.
Bu kadar gevezeliği yapmamızın sebebi, sanılmasınki bir şey biliyor da konuşuyor havaları yaratmaktır; yalnızca okuma eyleminin yazı ve iletişim dolayımıyla bağlandığı karmaşık ilişkileri dilimiz döndüğünce anlatma gayretindeyiz elbette. Buradan çıkabilecek sonuç, öğrenme eylemi okumaya indirgenebilecek bir eylem değildir. Okumak, okuyan insanın kabileyeti, niyeti ve motivasyonuna bağlı olarak son derece yararlı katkılar/imkanlar sunma olanağı sağlasa da, çok yönlü olmayan, analiz gücü geliştirmeyen ve kültürel açılımlara kapalı bireylerde bu durum mevcut/statik değer ve dogmaların da bir o kadar kalıplaşmasına ve değişmezliğe yol almasına da hizmet edebilir.İlk çağ filozofları düşünüldüğünde, okuma eyleminden çok münazara, sözel diyalog ve zengin bir tartışma kültürünün olduğu görülecektir. Ayrıca doğal yaşam ve güçlü bir sözlü kültür ortamının da etkisiyle bireyle öğrendikleri şeyleri daha kolay içselleştirme ve uygulama imkanlarına sahiptirler.
Okuma, bilgi edinme yollarından sadece biri olup tek başına bilginin nesnel kaynağı değildir.Tüm bilgilerin nesnel kaynağı bizzat eylemin içinde ve doğanın kendisinde mevcuttur. İnsan dediğimiz varlık bebeklik döneminden bu yana, iyi bir gözlemci ve taklit eden bir organizmadır. Sahip olduğu bilinç ve kavrama yetisi sayesinde nesnel olayların ve kavramların aralarındaki ilişkileri çözmeye çalışır. Bunun için de kazandığı her bilgiyle birlikte sistematik bir düşünce geliştirme gayreti içindedir. Aslında burada, asıl üzerinde durulan şey entellektüel bir okumadır. Entellektüellik, bence, esas olarak bizzat güncel, somut yaşamın içerisinde kazanılabilinecek olan(eğitim ve akademik çalışmayla da mümkündür elbette) ve hayata ilişkin somut gözlem ve tecrübelerin bize verdiği özel donanımdır. Çok okuyan değil, çok gezen bilir atalar sözünün dayanak noktası da budur aslında. Yaşanan güncel ve somut hayatı bizzat kendi tecrübeleriyle deneyimlemiş, gözlemlemiş biri, elbette salt kitaplar ve akademiadan öğrenen insanlardan çok daha gelişkin ve oturaklı edinimlere sahip olabilecektir. Konunun açılma sebeplerinde olan, sanal dünya ile bilgilerin kısmen toplumsallaşması genel olarak bilgi kirliliği yaratabildiği gibi, algı düzeyi oturmuş ve analiz gücünü özgün ve yaratıcı tartışmalara pekiştirmiş bireyler için zengin bir kaynak da sunar.
Konunun açılış amaçlarında biri olan soruya gelirsek; bu konudan en büyük faydayı ''bilgi''ye hakim olan, ona hükmeden taraflar kazanacaktır. Gelişen internet sektörüyle beraber sosyal, kültürel ve siyasi alanlarda inanılmaz bir bilgi paylaşımı yaşanmaktadır. Hemen her konuda, pekçok farklı görüşü ve kaynağı elinizin altında görebilme imkanımız vardır; ancak, bu durum, özellikle devletler-şirketler ve medya gibi bilgiye/iletişim araçlarına hükmedenler için dev bir kirli bilgi havuzunun yaratılmasına da imkan tanımıştır. Bunun dışında iyi niyetli çabalarla, entellektüel uğraşlar veren insanlar/kurumlar da bu imkandan karşı bir duruş olarak yararlanmaya çalışmaktadır.
Bizim asıl bilmemiz gereken şey, her yazının aslında kurgulanmış birer model olduğu gerçeğidir. Modeller hiçbir zaman gerçeğin bizzat kendisi değildirler. Kendi adıma, öğrendiğim/içselleştirdiğim en sağlam bilgileri bizzat şahsi tecrübelerim, deneyimlerim ve sözlü tartışmalarım sırasında öğrendim. Bunun dışındaki ikinci kaynağım akademik eğitim ve kitaplar; ayrıca internet de kişisel gelişimime ciddi katkılar sağladı. Araç ve amaç ilişkisinin düzgün kurulması elimizde tuttuğumuz bu hassas varlığın hayatımıza ciddi katkıları/işlevleri olabilmesi bakımından gerekli olabilir.
Çok yakın bir tanıdığım, doğru düzgün okumamasına, akademik bir eğitim de almamasına rağmen ciddi bir entellektüel donanıma sahiptir. Bunu ben değil, çevredeki birçok insan da bizzat dile getiriyor. Netice itibariyle önemli olan söylediği şeylerin doğruluğu yada yanlışlığıdır. Baz ı bilgiler milli eğitimde öğretilmiyor maalesef, hatta birçok bilgiye orada ulaşmak mümkün değildir. Sol militanlar içinde, hiçbir eğitimi olmamasına rağmen cidden oldukça donanımlı pekçok kimsenin olduğu da bir vakıadır. Öyleki sizinle her türlü felsefi-siyasal tartışmaları rahatlıkla yapabilirler. Örnekler çoğaltılabilinir...
İçselleştirilebilmiş Bilgi
Normal
