Orson Welles (1915 - 1985)

Tam İsmi : George Orson Welles
Doğum Tarihi : 6 Mayıs 1915
Doğum Yeri : Kenosha, Wisconsin, USA
Ölüm Tarihi : 10 Ekim 1985

BİYOGRAFİ / BIOGRAPHY

İki yaşında okumaya , yedi yaşında Ravel ve Stravinsky çalmaya,on yaşında ise Shakespeare oynamaya başladığı söylenen tam bir �harika çocuktu� Welles � Tüm bu nitelikleri ona çağın en güçlü sanatı sinemanın kapılarını açacak , RKO şirketiyle anlaşma yapacaktı .

26 yaşında sinema sanatını derinden etkileyen bir başyapıt yaratan sanatçı , sonraları birkaç önemli filmine karşın , gerçekleştiremediği çeşitli projeleriyle ülkeden ülkeye dolaşan çağdaş bir sinema gezginine dönüştü .

Welles�in ilk filmi olan �Yurttaş Kane�de yaptığı , sinemanın o zamana dek geliştirdiği tüm anlatım olanaklarını , kamera hareketlerini , özel mercek kullanımlarını , ışıklandırma yöntemlerini , açı kullanımı ve çerçevelemeleri iyice özümlenmiş bir tavırla filminde yeniden kullanmaktı . �Yurttaş Kane� , sinema tarihinin belki gerçekten de en ünlü ve en iyi filmi � Welles , gerçek bir sinema dahisinin , zamanın ilerisinde olan bir sanatçının yazgısını yaşamış, yığınlara pek sevimli gelmeyen , içerdiği yeniliklerle seyirciyi de ,yapımcıyı da şaşkına çeviren filmleriyle sistemin içinde kendine yer bulamamış ve ilk fırsatta dışlanmıştır .

1962� de Fransa�da yönettiği Kafka uyarlaması �Dava� , Kafka kötümserliğinin ve karamsarlığının sinemadaki en iyi ( tek iyi ) yansımasıdır .

Welles , sinemayı değiştiren , ona yeni yollar açan bir sinema dehası , bir büyük ve benzersiz sanatçıdır . �Yurttaş Kane�in , �Dava�nın , �Şangaylı Kadın� veya �Bitmeyen Balayı�nın her yeni izlenmesi , bize bu gerçeği ve sinemanın ne denli güçlü ve olanaklı bir sanat olduğunu anımsatacak , giderek öğretecektir

ÖDÜLLER / AWARDS

1971: OSCAR, Honorary Award
1942: OSCAR, Best Writing, Original Screenplay - Citizen Kane

1985: National Board of Review, Carrier Achievement Award
1984: Directors Guild of America, Lifetime Achievement Award
1983: David di Donatello Awards, Luchino Visconti Award
1978: Los Angeles Film Critics Society Awards, Carrier Achievement Award
1975: Amerikan Film Institute, Life Achievement Award
1970: Venice Film Festival, Carrier Golden Lion
1966: Cannes Film Festival, 20th Anniversary Prize - Campanadas a medianoche
1966: Cannes Film Festival, Technical Grand Prize - Campanadas a medianoche
1964: French Syndicate of Cinema Critics, Critics Award, Best Film - Le Procès
1952: Cannes Film Festival, Grand Prize of the Festival - Tragedy of Othello: The Moor of Venice

FİLMOGRAFİ / FILMOGRAPHY

YÖNETMEN / DIRECTOR


1993: It's All True
1992: Don Quixote
1984: The Spirit of Charles Lindbergh
1978: Filming 'Othello'
1975: Vérités et mensonges / F for Fake
1972: The Other Side of the Wind
1971: London
1970: The Deep
1969: The Southern Star
1968: The Immortal Story
1968: Vienna
1965: Campanadas a medianoche / Chimes at Midnight
1963: Le Procès / The Trial / Dava
1962: No Exit / Sinners Go to Hell
1961: David e Golia / David and Goliath
1958: Touch of Evil
1955: Mr. Arkadin
1952: The Tragedy of Othello: The Moor of Venice
1949: Black Magic
1948: Macbeth
1948: The Lady from Shanghai / Şangaylı Kadın
1946: Stranger
1942: Journey Into Fear
1942: The Magnificent Ambersons / Muhteşem Ambersonlar
1941: Citizen Kane / Yurttaş Kane
1938: Too Much Johnson
1934: Hearts of Age


YAPIMCI / PRODUCER


1970: The Deep
1955: Mr. Arkadin
1952: The Tragedy of Othello: The Moor of Venice
1948: Macbeth
1948: The Lady from Shanghai / Şangaylı Kadın
1944: Jane Eyre
1942: Journey Into Fear
1942: The Magnificent Ambersons / Muhteşem Ambersonlar
1941: Citizen Kane / Yurttaş Kane
1938: Too Much Johnson


SENARİST / WRİTER


1984: The Spirit of Charles Lindbergh
1978: Filming 'Othello'
1975: Vérités et mensonges / F for Fake
1972: The Other Side of the Wind
1972: Die Schatzinsel
1972: Treasure Island
1971: London
1970: The Deep
1968: The Immortal Story
1968: Targets
1966: La Bibbia / The Bible
1965: Campanadas a medianoche / Chimes at Midnight
1963: Le Procès / The Trial / Dava
1958: Touch of Evil
1955: Mr. Arkadin
1952: The Tragedy of Othello: The Moor of Venice
1949: The Third Man / Üçüncü Adam
1948: Macbeth
1948: The Lady from Shanghai / Şangaylı Kadın
1947: Monsieur Verdoux
1946: The Stranger
1942: Journey Into Fear
1942: The Magnificent Ambersons / Muhteşem Ambersonlar
1941: Citizen Kane / Yurttaş Kane
1938: Too Much Johnson
1934: Hearts of Age

.
.

"Bence birisi bu şehri alıp klozete atmalı ve üzerine sifonu çekmeli."
Travis Bickle - Taxi Driver