|
Özgürlük sosyal anlamda kabaca bireylerin kendi tercihlerini,başkalarının temel haklarına zarar vermeden,eksiltmeden yapabilmesidir.
Felsefi anlamdaki özgürlüğe gelirsek tanımı zordur,mümkün olup olmadığı sorunu daha da bir zordur.
Ancak nedenselliği(determinizmi) göz önünde tutarak bu konuda derin düşünülünce felsefi anlamdaki özgürlüğün mümkün olmadığını görebiliriz.
Bireylerin temel kişiliklerinin oluşup,bu kişilik üzerinden tercih yaparak hayatlarını devam ettirdiklerini düşünürsek ve tercih yapabilmenin bir özgürlük olduğunu düşünürsek sığ düşünmüş oluruz.Tercihi yapan kişiliklerimizdir ve kişiliklerimizi hiçbir şekilde belirleyen saf bir benlik olamaz.
Genel anlamda bir örnek vermek gerekirse kimse nerede doğacağını,cinsiyetinin ne olacağını,anadilini,genetik özelliklerini,yetişeceği sosyokültürel ortamı kendi belirleyemez ve bütün bunları biraraya getirdiğimizde ortaya çıkan şeyin bizim "kişilik" dediğimiz kavramı oluşturduğunu ve hayatımız boyunca bu kişilik üzerinden tercih yapacağımızı görebiliriz.
Yani her bireyi potansiyel bir bilgisayar olarak değerlendirsek,her bireye belirli programlar(yetğiştiği ortamın verdiği kişilik özellikleri) yüklenir ve bu program(kişilik) da karşılaştığı durumlara göre değerlendirme yapar eğer buna özgürlük diyebiliyorsak özgürüz.Ki şahsi görüşüm buna özgürlük diyemeyeceğimiz yönünde.
“Yumruğumda bir ordu hissediyorum - ya ölüm ya özgürlük!”
Friedrich Schiller
|